Valeton

In de straat, waar nog niet zo lang daarvoor Van Gennep zijn boekhandel wegens teruglopende omzet had gesloten, openden Alexander Valeton en Ytzen B. Henstra per 1 september 1988 op Nes nr. 26 een nieuwe boekhandel “Valeton & Henstra, boekverkopers”. Het tweetal specialiseerde zich in literatuur, kunst en typografie. Bij de opening hield Cyril Offermans een toespraak. Ook verscheen er t.g.v. de opening een publicatie: “De inkt & het papier”, door Bruno Nardini (vouwblad in envelop, oplage 1000 exemplaren). Na het overlijden van Ytzen Henstra in 1994 heeft de zaak niet lang meer bestaan. In 1995 verscheen bij Valeton & Henstra nog wel de uitgave “Beeren over Lucebert”, door Wim Beeren (rede bij de opening van de tentoonstelling “Lucebert : een eerbetoon” in museum Kranenburgh in Bergen).

Valerius 2

Muziekhandel en -antiquariaat “Valerius” was in de 2e helft van de jaren ’80 gevestigd op de Koninginneweg nr. 145 in Amsterdam. Men verkocht naast bladmuziek, LP’s, gitaarsnaren, 18e en 19e eeuwse muziekprenten ook nieuwe en 2e hands boeken over muziek, wat voor een muziekhandel vrij ongebruikelijk is. Hoe lang de zaak bestaan heeft, is mij niet bekend.

Valerius

Tussen ca. 1927 en 1936 had G. J. Pasteuning een leesbibliotheek genaamd “Valerius” op het adres Valeriusstraat nr. 96, bij de Emmastraat in Amsterdam. In 1937 deed hij de zaak over aan S. Sanders die naast de leesbibliotheek in hetzelfde pand een boekhandel begon. Boekhandel “Valerius” heeft zeker tot 1960 bestaan. Op enig moment moet mevr. M. B. J. Paulus-Timmer ook eigenaar zijn geweest.

Urbi

In september 1937 werd in Utrecht de N.V. Algemeene Katholieke Uitgevers Maatschappij Urbi et Orbi opgericht op het adres Ondiep nr. 6. Urbi et Orbi staat voor “aan stad en wereld”, de naam van de zegen die de paus tijdens Pasen en Kerstmis altijd uitspreekt. Directeur was Johannes Hendricus Evert Asberg. In juli 1941 werd de zaak verplaatst naar Amsterdam. De uitgeverij werd gevestigd op de Herengracht nr. 170 en de aan het bedrijf verbonden rooms-katholieke boek- en kunsthandel werd in september 1941 geopend in het door een grote verbouwing daarvoor geschikt gemaakte pand op Rokin nr. 130. Rond 1950 werd de al vanaf 1912 bestaande R.K. Boekcentrale in het bedrijf opgenomen en dan luidt de naam meestal “Urbi et Orbi, de R.K. Boekcentrale”. In 1965 werd het bedrijf overgenomen door Richard Tummers. Vanaf 1969 luidt de naam “Boekhandel Tummers, v/h Urbi et Orbi”. Pas in 1978 verviel de toevoeging Urbi et Orbi. In 1972 verscheen de laatste publicatie van de uitgeverij. In 1978 werd de fysieke boekhandel door Tummers gesloten, maar vanuit Haarlem werd de zaak nog tot 1993 voortgezet als verzendboekhandel.

Twisk

In oktober 1890 vestigde J. H. van Twisk zich als boekhandelaar op het adres Runstraat nr. 23 in Amsterdam. Al in 1893 droeg hij de zaak over aan zijn zoon C. van Twisk, die onmiddellijk ook als uitgever actief werd, met name van pedagogische publicaties. Zo was hij in 1895 uitgever van “De Bode, uitgave van de Bond van Nederlandse Onderwijzers”. In maart 1902 verhuist Van Twisk naar de 2e Hugo de Grootstraat nr. 28, 1e etage, naast het schoolkinderbadhuis, maar dat betreft alleen de uitgeverij. De boekhandel op de Runstraat werd voortgezet door H. Y. Fluggen, die de naam Van Twisk handhaafde. In de jaren 1903/1904 bevindt C. van Twisk zich nog kort op het adres Spuistraat nr. 122 met zijn “Magazijn van oude en nieuwe boeken C. van Twisk” en onder de naam Van Twisk wordt er in 1904 nog een veiling gehouden van oude en nieuwe boeken op de Prinsengracht nr. 409, tussen de Ree- en de Berenstraat. H. Y. Fluggen doet in april 1903 de boekhandel in de Runstraat alweer van de hand aan G. H. Helderman, die de zaak voortzet onder de naam “Van Twisk’s Boekhandel G. H. Helderman”. Toen Gelderman de winkel in 1907 verplaatste naar de Heerengracht nr. 369 liet hij de naam Van Twisk vervallen.

T.V.U.M.

De Theosofische Vereeniging Nederland werd in 1897 in Amsterdam opgericht. Al vanaf 1898 gaf de vereniging theosofische publicaties uit onder het impressum Theosofische Uitgevers Maatschappij. In 1922 werd vervolgens de N. V. Theosofische Vereenigings Uitgevers Maatschappij (T.V.U.M.) opgericht. Mevr. C. Ramondt-Hirschmann, algemeen secretaresse van de Vereniging, opende in juli 1929 de boekhandel van de T.V.U.M. op het adres Tolstraat nr. 154 in Amsterdam-Zuid. In de Tolstraat werden in meerdere panden alle activiteiten van de vereniging samengebracht. Als eerste directeur van de boekhandel wordt genoemd Petrus Marinus Cochius (1874-1938), een sociaal bevlogen ondernemer (directeur van de glasfabriek Leerdam). Naast boeken over theosofie werden in de boekhandel ook werken aangeboden over occultisme, mystiek, co-maconnerie, de Vrije Katholieke Kerk, boeddhisme, hindoeisme. Mohammedanisme, zoroastrianisme etc. De boekhandel bevindt zich tot op de dag van vandaag nog steeds in de Tolstraat, nu nr. 154/156 onder de naam “Theosofische Boekhandel Adyar”. Ook de zeer omvangrijke bibliotheek van de vereniging is op de Tolstraat te raadplegen.

Tussenbroek

In 1869 nam Hermanus van Tussenbroek (1841-1924) de boekhandel van W. J. Tibout in Wageningen over. Incidenteel trad hij ook op als uitgever, o.a. van schaakboeken. Per 1 januari 1906 droeg van Tussenbroek zijn boekhandel over aan J. H. J. Elberg, die de zaak onder eigen naam voortzette. Elberg was daarvoor ruim 27 jaar werkzaam geweest bij H. A. M. Roelants in Schiedam. Vanaf 1906 vestigt Van Tussenbroek zich dan met een boek-, kantoor- en kunsthandel/advertentiebureau (ook voor al uw schilder- en tekenbehoeften) in Amsterdam op het adres Galerij Paleis van Volksvlijt nr. 18, waar daarvoor boekhandel Stadermann & Beek gevestigd was. Toen in 1929 het Paleis van Volksvlijt door een brand volledig verwoest werd, bleef de Galerij gelukkig gespaard. Boekhandel Van Tussenbroek werd in 1931 opgeheven.