Zee Den Helder

De leesbibliotheek van Geri van der Zee in de Balistraat nr. 62 in Den Helder. Nadere gegevens ontbreken.

Walrecht Den Helder

Op zaterdag 2 juni 1928 opende H. Walrecht een “moderne leesbibliotheek” op het adres Zuidstraat nr. 69 in Den Helder. Daarnaast verkocht hij school, schrijf- en tekenbehoeften, sigaren, tabak en sigaretten. De combinatie leesbibliotheek/rookwaren kwam heel veel voor. H. Walrecht vermeldt dat hij ex-filiaalhouder is van A. Hillen. In 1929 is hij vertegenwoordiger van de Singer-Maatschappij. In 1930 verkocht hij de zaak al weer aan mevr. C. Bening-Haas die hier al eerder ter sprake kwam.

Venstra Den Helder

Onno Venstra kwam al uitgebreid aan de orde in de reeks boekhandels in Amstelveen. Ook kwam hij kort ter sprake toen ik de boekhandel van Daan Schreuder in Den Helder besprak. Naar aanleiding van dit etiket van Venstra in Den Helder toch nog even een korte opmerking. Onno Venstra werd in november 1953 eigenaar van de boekhandel van Daan Schreuder op de Koningstraat nr. 27 in Den Helder. Hij bleef de eerste jaren nog vermelden “v/h Daan Schreuder”. In 1955 hief hij de aan de zaak verbonden leesbibliotheek op. In 1960 verhuisde hij naar Amstelveen.

Uijleman Den Helder

Willem Frederik Uijleman (1888-1965) was voor de inwoners van Den Helder in de jaren ’50 een bekende 2e hands boekhandelaar. Althans, dat werd vermeld toen in 1965 in de krant werd meegedeeld dat hij dood was aangetroffen in zijn woning in de 1e Vroonstraat nr. 21. Vermoedelijk ten gevolge van kolendampvergiftiging.

Tuindorp Den Helder

Rond 1932 is er voor het eerst sprake van “Bazar Tuindorp” in Den Helder op het adres Bloemstraat nr. 4. Eigenaar was toen N. A. Arkesteyn. De zaak functioneerde ook als “bestelkantoor voor verhuizingen en sleeperswerk”. Rond 1938 wordt voor het eerst vermeld dat er ook een leesbibliotheek aan de zaak verbonden is. Vanaf 1942 blijkt J. van der Molen de eigenaar, dan op Brakkeveldweg, hoek Bloemstraat nr. 2-4. Naar eigen zeggen ging het om de “grootste leesbibliotheek ter plaatse, meer dan 9000 delen”. Maar het bazar-aanbod was zeker zo belangrijk: koffers, glas- en aardewerk, stoelen, tafels, luchtbedden, kinderstoelen en boxen. In 1971 was naar alle waarschijnlijkheid de leesbibliotheek al lang opgeheven. Dan is er sprake van “Van der Molen’s warenhuis en verhuurinrichting” in een uitgebreid pand op de Brakkeveldweg, hoek Bloemstraat nr. 2-10.

Strang Den Helder

Joh. P. C. (Jan) Strang begon samen met zijn vrouw Cor in de jaren ’30 een muziekhandel (grammofoonplatenhuis) op het adres Koningdwarsstraat nr. 57 in Den Helder. Hij verkocht ook orgels en piano’s en was alleenvertegenwoordiger van de destijds beroemde “Klavars Kribo-muziek”. In 1940 betrok het echtpaar een pand in het Julianapark nr. 7, n/b Jamin (ook wel Stationspark genoemd). In 1944 werd als 2e adres (filiaal?) Keizerstraat nr. 12 vermeld. Gesignaleerd tot 1964.

Spruit Den Helder

Op 1 juli 1890 nam Pieter Spruit Jr. de boekhandel van H. A. Stadermann over op het adres Dijkstraat nr. 46 in Den Helder. Spruit presenteerde zich daarna als “Boekhandel/binderij/papier- en muziekhandel/kunsthandel en leesbibliotheek P. Spruit Jr.” De zaak functioneerde ook als agentschap van De Telegraaf en gaf minstens 20 ansichtkaarten van Den Helder en omgeving uit. Vanaf 1922 werd de zoon van de oprichter, ook Pieter Spruit genaamd (1894-1967), mede-eigenaar. Vanaf dat moment werd de toevoeging “Jr.” uit de naam weggelaten. Het bedrijf heeft op meerdere adressen gezeten. Op de Kanaalweg nr. 161 (1923/29) en op Kanaalweg nr. 175. In juli 1940 verbleef de zaak kort op het adres Gedempte Gracht nr. 107E in Schagen, maar keerde in augustus al weer terug naar de Kanaalweg. In de jaren ’50 was het adres Keizerstraat nr. 75 en in mei 1961 verhuisde de winkel voor het laatst, dan naar de Beatrixstraat nr. 2-4. De zaak werd vermoedelijk in 1967 opgeheven.

Schreuder Den Helder

Daniel (Daan) Schreuder (1889-1943) trad op z’n 13e in dienst bij de drukkerij van de heer Jaring aan de Kanaalweg in Den Helder. Vóór hij voor zichzelf begon, werkte hij ook nog bij de drukkerij/uitgeverij van C. de Boer Jr. In november 1924 opende hij een boekhandel/leesbibliotheek op het adres 2e Vroonstraat nr. 64 (bij de Koningdwarsstraat). Binnen een half jaar verhuisde hij de zaak naar de Koningstraat nr. 90. Zoals op één van de etiketten te zien is, deed hij o.a. in kantoor- en schoolartikelen, lijsten, platen en modebladen. Rond 1930 verhuisde de winkel naar de Koningstraat nr. 27.Toen Daan Schreuder in december 1943 overleed, bleek uit een krantenartikel dat hij bij het Helderse publiek zeer geliefd was. Zijn weduwe, mevr. C. K. Schreuder-Tielemans, zette de zaak tot 1953 voort. In november van dat jaar verkocht zij de winkel aan O. Venstra, die de eerste jaren nog bleef vermelden “v/h Daan Schreuder”. De leesbibliotheek-afdeling werd in 1955 opgeheven.

Rühland Den Helder

De gebroeders B. H. en A. A. Rühland hadden vanaf ca. 1933 een kantoorboekhandel/papierhandel/boekbinderij (gediplomeerd) op het adres Emmastraat nr. 36, bij de Van Galenstraat (de poort in!) in Den Helder. In 1936 wordt als 2e adres vermeld Oversluisweg nr. 7 in Wormerveer. Naast prent- en kleurboeken, jongens- en meisjesboeken bood men een breed scala aan artikelen aan, zoals hoeden- en overhemdzakken, kleurkrijt, taartcartons etc. Rond 1938 gingen de broers uit elkaar. Daarna wordt alleen A. Rühland nog vermeld. Eind jaren ’30, begin jaren ’40 had hij een papierhandel op de Emmastraat nr. 101 (1939) en Emmastraat nr. 99 (1940/41).

Pottekijker Den Helder

De Book & Giftshop “De Pottekijker” in Den Helder was in de jaren ’90 gevestigd in de voormalige pastorie van de hervormde kerk op het adres Weststraat nr. 59.

Noorden Den Helder

Boek- en Offsetdrukkerij/kantoorboekhandel “Het Noorden” was vanaf 1929 gevestigd op het adres Stakman Bossestraat nr. 49 (ook wel nr. 49-51) in Den Helder. In de jaren ’30 verhuisde de zaak naar nr. 55 (ook wel nr. 55-57). In 1952 werd het bedrijf overgenomen door de heer A. Flach. De kantoorboekhandel verbleef toen op nr. 41 en de drukkerij op nr. 43. Het ging naar alle waarschijnlijkheid om een firma van rooms-katholieke signatuur, want toen men in 1948 via een advertentie personeel voor de drukkerij zocht, sprak men de voorkeur uit voor rooms-katholieke sollicitanten. Gesignaleerd tot 1960.

Ottenhof Den Helder

Frans Ottenhof had tussen 1933 en 1940 een leesbibliotheek/boekhandel op het adres Emmastraat nr. 73 in Den Helder. Op zaterdag stond hij ook op de markt met 2e hands boeken.

Michels Den Helder

A.W. (Andreas Wilhelmus) Michels (1880-1961) was in Den Helder en wijde omgeving ongetwijfeld bekender als actieve vakbondsman en politicus dan als boekhandelaar. Na een carrière als matroos bij de Koninklijke Marine werd Michels actief in de matrozenvakbond en in de politiek, o.a. als secretaris van de SDAP, afdeling Den Helder. Hij werd ook redacteur van “Het Anker, weekblad gewijd aan de belangen van het mindere marinepersoneel”. Maar in 1905 zette hij de boekhandel voort van mede-activist A .G.A. Verstegen (voorzitter van de marine-vakbond) op het adres Weststraat nr. 38 in Den Helder. Naar verluidt om zijn bescheiden inkomen met de opbrengst van de boekhandel aan te vullen. “Boekhandel A. W. Michels, v/h A.G. A. Verstegen”. Later (1908/1909) werd de naam boekhandel “Vooruit”. In juli 1919, toen Michels voor de SDAP zitting nam in het College van Gedeputeerde Staten, Noord-Holland, werd de boekhandel opgeheven.

Maas Den Helder

In april 1886 vestigde A. J. Maas zich als boek- en papierhandelaar op het adres Dijkstraat nr. 16 in Den Helder. In 1907 verhuisde de zaak, die zich inmiddels presenteerde als “boek-, muziek- en kunsthandel/binderij/leesinrichting”, naar de Kanaalweg nr. 78. Incidenteel trad Maas ook op als uitgever. Zo verscheen in 1889 een lithografie van Z.M. schroefstoomschip 1e klasse “Koningin Emma der Nederlanden” en in 1907 “Beknopte wis- en zeevaartkunde”, door C. Maas (familie?) en Th. C. W. van Mierlo. Na het overlijden van de oprichter werd er in september 1912 een naamloze vennootschap opgericht met als vennoten R. (Roelof) Maas (directeur), J. Maas, C. Maas. P. Swart en mej. G. Maas. Vanaf dat moment is er sprake van “Boekhandel v/h A. J. Maas”. In juni 1928 wordt de zaak te koop aangeboden “wegens vergevorderde leeftijd van de eigenaar” (Roelof Maas). Er werd geen koper gevonden; in februari 1929 werd een grote opheffingsuitverkoop gehouden en het “prachtige winkelhuis” werd te koop gezet.

Librije Den Helder

Leesbibliotheek “De Librije” op het adres IJsselstraat nr. 15 in Den Helder werd tussen 1959 en 1969 gedreven door mevr. D. van Breest-Smallenburg. In 1969 verkocht zij de zaak.

Kuhne Den Helder

Boekhandel Jan Kuhne in Alkmaar kwam al eerder ter sprake. Zie de tekst hieronder. Hier worden nog enkele etiketten/stempels getoond van het filiaal in Den Helder. “n goed boek…. ’n goede zaak” Alkmaar kende 2 boekhandels onder de naam Kühne. De oudste van de twee werd in 1895 opgericht door A. J. J. Kühne op de Boterstraat. De zaak heeft daar op verschillende huisnummers gezeten, te weten nr. 12, 22 en 28. Het betrof niet alleen een boek- en papierhandel. Er was tevens sprake van een binderij/drukkerij/leesbibliotheek/advertentiebureau. In 1924 wordt als 2e adres St. Jacobstraat nr. 1 vermeld (v.h. Mühren & Stockmann). Het was een winkel van rooms-katholieke signatuur. De leesbibliotheek werd in 1946 opgeheven. Voor het laatst gesignaleerd rond 1970. De andere boekhandel Kühne, “Boekhandel Jan Kühne” ging in 1925 van start. Ook deze zaak heeft op verschillende huisnummers gezeten, maar dan op Verdronkenoord: nr. 133 (tegenover de Vismarkt), nr. 113 (ook wel nr. 113-115) en nr. 62. Eind jaren ’20 wordt tevens als adres vermeld St. Jacobstraat nr. 1, hoek Fnidsen, waar dus eerder A. J. J. Kühne zat. Met name na 1950 hebben diverse leden van de familie Kühne de zaak bemand. Ook deze boekhandel was van r.k. signatuur. Men verkocht ook religieuze artikelen. Rond 1955 werd een filiaal geopend in Den Helder op het adres Spoorstraat nr. 103 (later nr. 1). Vanaf de jaren ’60 is er ook sprake van een tweede vestiging in Alkmaar op het adres Laat nr. 90, bij de Kapelkerk. Het zilverkleurige etiket dateert uit een recentere periode (jaren ’90). Toen lag mogelijk de nadruk meer op kantoorartikelen en kantoorinstallaties.

Kouwenberg Den Helder

G. Kouwenberg bracht ik al eerder ter sprake als eigenaar van leesbibliotheek “De Blauwe Reiger” op het adres Reigerstraat nr. 24 in Den Helder. Rond 1957 had hij een leesbibliotheek onder eigen naam en uit dit stempel blijkt dat hij ook in 2e hands boeken handelde.

Goldschmeding Den Helder

In de serie over Haarlemse boek- en muziekhandels kwam de zaak van Goldschmeding al uitgebreid ter sprake. Zie de tekst hieronder. Ik somde daar een aantal filialen op, maar Den Helder ontbrak. Tussen ca. 1975 en 1986 had Goldschmeding daar een filiaal op het adres Spoorstraat nr. 52. Gerardus Alexander Goldschmeding begon zijn carrière als muziekhandelaar bij de zaak van Pieter Flaes en Georg Diedrich Brünjes in Amsterdam. Na een 28-jarig dienstverband kon hij na het overlijden van Brünjes in 1872 de zaak op de Warmoesstraat, buurt J, nr. 566 (na omnummering nr. 118) overnemen. In totaal 4 generaties Goldschmeding zouden in de volgende bijna 115 jaar! de zaak leiden. Gerardus werd opgevolgd door 4 zonen, Johannes, Leendert, Gerardus en Antoon Goldschmeding. Zij gingen in 1898 een vennootschap aan (G. A. Goldschmeding N. V.). Het werd één van de grootste muziekhandels van Nederland, met name befaamd om het aanbod van piano’s en orgels. In diverse plaatsen werden in de loop der jaren filialen geopend, o.a. in Hilversum, Rotterdam, Goes, Kampen, Purmerend en dus ook in Haarlem. Naast muziekinstrumenten werden later ook radio’s (1936) en televisies in het assortiment opgenomen. Het filiaal in Haarlem werd in 1924 geopend op het adres Groote Markt nr. 8 (het Amsterdamse filiaal op de Kalverstraat nr. 56 werd verplaatst naar Haarlem). Men kon er ook instrumenten laten repareren en als potentiële klanten eerst kennis wilden maken met een instrument werden ze daartoe door Goldschmeding in advertenties o.a. als volgt uitgenodigd: “Kom rustig pingelen bij Goldschmeding”. In 1986 besloot de laatste directeur A. C. Goldschmeding de zaak op te heffen. Naar eigen zeggen was één van de belangrijkste oorzaken de toegenomen concurrentie van televisie, film en video.

Evangelische Boekenkiosk Den Helder

Over de Evangelische Boekenkiosk op het Julianaplein in Den Helder heb ik helaas geen gegevens kunnen vinden. Ik volsta dus met het afgebeelde etiket.

Egner Den Helder

H. J. P. (Heinrich Johan Paul) Egner (1875-1962) begon in 1903 een boekhandel en handelsdrukkerij/uitgeverij op het adres Keizerstraat nr. 37 in Den Helder. Later was er ook een leesbibliotheek aan de zaak verbonden. Egner was ook hoofdagent voor Den Helder van “De Nieuwe Courant”. In 1900 gaf Egner een boekje uit van eigen hand getiteld “In storm en ijs”. De zaak gaf opvallend vaak publicaties uit waarvan een deel van de opbrengst ten goede kwam aan een goed doel. Zo verscheen in 1904 “Een visschersleven : een novelle”, door H. van Ronkel, een uitgave “ten voordeele van de nagelaten betrekkingen der slachtoffers van de storm op 6-7 october 1904”. Egner gaf ook veel jeugdboeken uit, o.a. van de auteur W. Mets. De meest succesvolle titel was “Visschers Grietje” (24 drukken!). In 1947 kwam de leiding van de zaak in handen van F. J. (Frederik Jacobus) Egner. In 1962 werd het pand op de Keizerstraat grondig verbouwd en gemoderniseerd. In de jaren ’80 komt de nadruk te liggen op de handel in kantoorinstallaties; dan is er sprake van Egner B.V. (in 1993 Egner Holding B. V.). Tot op de dag van vandaag is er sprake van “Egner Thuis op kantoor” op het adres Industrieweg nr. 27, nu onderdeel van de Noordhuis Groep.

Drie Boekjes Den Helder

De exacte periode waarin boekhandel “De Drie Boekjes” actief was, is mij niet bekend. In 2002 stond deze commanditaire vennootschap onder leiding van J. Pfann. In 2011 werd deze laatste zelfstandige boekhandel van Den Helder, gevestigd op het adres Keizerstraat nr. 58-60, failliet verklaard. De zaak was toen deelnemer aan de franchiseketen “Plantage Boekhandels” en de naam luidde toen “Plantage Books & More De Drie Boekjes”

Bron Den Helder

Er zijn/waren in Nederland verschillende evangelische boekhandels met de naam “De Bron”. Deze winkels worden vaak zonder winstoogmerk gerund door vrijwilligers. Het primaire doel is de verspreiding van het evangelie. In Den Helder was evangelische boekhandel “De Bron” gevestigd op de Koningstraat. Uit de etiketten blijkt dat de zaak op twee verschillende huisnummers heeft gezeten, nr. 115 en nr. 137. Gesignaleerd in de jaren ’90, maar de exacte periode is mij niet bekend.

Braam Den Helder

De kantoorboekhandel van J. Braam bracht ik al eerder ter sprake bij Breezand, waar de zaak gevestigd was op het adres Wijdenes Spaansweg nr. 49. Daar werd ook het filiaal in Noord Scharwoude genoemd in de Dorpsstraat nr. 87. Dit etiket vermeldt een 3e vestiging in de wijk Falga in Den Helder (jaren ’80).

Duinker/Bok Den Helder

In november 1897 vestigde J. C. (Jan Cornelis) Duinker zich als boek-, muziek- en kunsthandelaar in Den Helder op het adres Spoorstraat nr. 66. Hij had daarvoor ervaring opgedaan bij de firma Blom & Olivierse in Culemborg, Blankenberg & Co. in Leiden en bij Ybe Ybes in Velp. Duinker handelde ook in foto-artikelen en was agent voor het Algemeen Handelsblad en het “Algemeen Sportblad van Noord-Holland”. In 1920 gaf hij het “Adresboek van Den Helder” uit. De zaak heeft op verschillende huisnummers in de Spoorstraat gezeten. In de periode 1920-1929 op Spoorstraat nr. 92 en in de jaren ’30 op Spoorstraat nr. 64. Per 1 februari 1932 deed Duinker de winkel over aan J. (Jan) Bok die de zaak voortzette onder de naam ”Firma J. C. Duinker (Jan Bok)”. Toen de winkel later op Spoorstraat nr. 72 zat, werd de naam Duinker niet meer vermeld. Toen was er ook een uitgebreide leesbibliotheek aan de zaak verbonden en Jan Bok handelde ook in “vreemde postzegels”. In 1951 ging de leiding van de zaak over in handen van mevr. Th. J. Bok-van Pienbroek. In 1960 droeg zij de leiding over aan A. Th. Claessen-Bok, die de zaak nog geruime tijd voortzette.

Boendermaker Den Helder

Arie Boendermaker had tussen 1932 en 1966 een boek- en kantoorboekhandel op het adres Koningdwarsstraat nr. 12 in Den Helder. In de jaren ’50 was er ook een leesbibliotheek aan de zaak verbonden.

Boekenvriend Den Helder

Boekhandel/leesbibliotheek “De Boekenvriend” liet zich in 1940 inschrijven bij de Kamer van Koophandel op het adres Zuidstraat nr. 27 in Den Helder. In 1944 was de zaak gevestigd op het adres Krugerstraat nr. 45. De afgebeelde stempels maken duidelijk dat “De Boekenvriend” ook ooit verbleef op de Emmastraat nr. 75. Nadere gegevens ontbreken.

Blokker Den Helder

J. Blokker had tussen ca. 1932 en ca. 1955 een boekbinderij in Den Helder. Aanvankelijk op de Langestraat nr. 106. Rond 1938 was er ook een leesbibliotheek aan zijn binderij verbonden, dan op het adres Vlamingstraat nr. 72. In de jaren ’50 was de binderij gevestigd op de Hector Treubstraat nr. 67.

Blauwe Reiger Den Helder

Leesbibliotheek “De Blauwe Reiger” kwam een paar dagen geleden al ter sprake bij Leesbibliotheek A. Beekma. Ik vermeldde toen dat deze leesbibliotheek, die op het zelfde adres als Beekma zat, Reigerstraat nr. 24 in Den Helder, in de loop der tijd 2 eigenaren kende, te weten J . J. de Ruiter en G. Kouwenberg. De 2 grote etiketten vermelden De Ruiter als eigenaar (per week 7 cent per deel, geen inleggeld). Maar uit het kleine stempel blijkt dat ook A. Beekma de naam “De Blauwe Reiger” gebruikte.

Berkhout Den Helder

J. P. Berkhout ging in 1871 in Den Helder van start met en boekhandel/binderij en uitgeverij. In de beginjaren wordt geen adres vermeld, maar volstaan met “Berkhout & Co, Nieuwediep”. Later (rond 1883) luidt het adres Zuidstraat nr. 72. Berkhout timmerde vooral aan de weg als uitgever. In 1875 gaf hij een nieuwe kaart van Den Helder uit, vervaardigd door Faddejon & Van Hogezand. In hetzelfde jaar verscheen: “Ontwikkelingsgeschiedenis en beschrijving der gemeente Helder”, door Dirk Dekker. Per 1 januari 1902 droeg de oprichter het bedrijf over aan zijn zoon Jacob Berkhout. Maar Jacob vertrok in 1903 uit Den Helder en zijn vader besloot toen de zaak te liquideren. De etiketten zijn helaas wat moeilijk leesbaar.

Bening Den Helder

In 1930 nam mevr. C. Bening-Haas de leesbibliotheek, annex sigarenmagazijn over van H. Walrecht op het adres Zuidstraat nr. 69 in Den Helder. In 1932 blijkt de zaak verplaatst te zijn naar Zuidstraat nr. 70, tegenover de nieuwe jachtclub, maar in november van dat jaar kondigde de eigenaresse aan dat ze ging verhuizen naar de Spoorstraat nr. 103, hoek 1e Vroonstraat. De zaak kreeg toen meer het karakter van een boek- en kantoorboekhandel blijkens de aankondiging dat het assortiment o.a. bestond uit foto-albums, kinderboeken en vulpennen. In 1934 verhuisde de zaak opnieuw, nu naar de Koningstraat nr. 39. Dan wordt als eigenaar L. Bening (zoon of echtgenoot?) genoemd. In 1937 tenslotte verblijft de winkel op de Breewaterstraat nr. 67, tegenover het Witte Kruis. De leesbibliotheek omvat dan 3000 delen, catalogus 25 cent en “stadsgenoten betalen geen inleggeld”.

Beekma Den Helder

Op het adres Reigerstraat nr. 24 in Den Helder zijn 2 leesbibliotheken actief geweest. “Leesbibliotheek A. Beekma” en “Leesbibliotheek De Blauwe Reiger”. Als eigenaren van de laatste zaak worden genoemd J. J. de Ruiter en G. Kouwenberg.

Aberson Den Helder

In de loop der tijd heeft Den Helder meer dan 25 leesbibliotheken gekend. Leesbibliotheek “Aberson” was grof geschat tussen 1933 en 1950 actief op verschillende adressen, te weten: Emmastraat nr. 93 (jaren ’30?), Koningstraat nr. 109 (jaren ’40?) en Koningstraat nr. 115 (jaren ’50?). “Ruime sortering in romans en wild-west-boeken”.

Schrijverij Heiloo

Boek- en kantoorboekhandel “De Schrijverij” in Heiloo ging van start rond 1986 op het adres Stationscentrum, Heerenweg nr. 199. Rond 2002 wordt als huisnummer nr. 140 vermeld . Als eigenaren worden genoemd mevr. I. C. M. (Ingrid) Dorrestein-Borst en Hans Dorrestein. In 2011 werd een 2e vestiging geopend in winkelcentrum Het Hoekstuk, adres Het Hoekstuk nr. 4. In 2013 ging een deel van de inboedel van het pand Stationscentrum door brand verloren. De zaak was aangesloten bij de franchiseketen Blz. In 2018 werd de vestiging Stationscentrum opgeheven na faillissement. De zaak op Hoekstuk nr. 4 bestaat nog steeds, nu aangesloten (sinds 2016) bij de Primera-keten.

Deutekom Heiloo

Simon Deutekom had vanaf 1932 een drukkerij in Heiloo op het adres Heerenweg nr. 72. Vanaf 1945 trad hij ook op als uitgever van voornamelijk rooms-katholieke publicaties. Een voorbeeld: “Aan moeders hand naar Jezus”, door Bejoka. Naast de drukkerij exploiteerde hij ook een kantoorboekhandel/leesbibliotheek. In 1958 nam zijn dochter Ton (A. M.) Deutekom op 18-jarige leeftijd de naast de ouderlijke woning gelegen kantoorboekhandel van haar vader over en bouwde die uit tot een volwaardige boekhandel. Simon zette de drukkerij/uitgeverij tot 1975 voort op het adres Van der Veldenstraat nr. 1. Ton Deutekom was één van de oprichters van de Libris-boekhandelsketen. Het adres Heerenweg nr.72 veranderde later in Heerenweg nr. 67-69 (ook wel nr. 69), Winkelhof ’t Loo. In augustus 2012 sloot Ton Deutekom de zaak. Er kwam toen een Bruna-vestiging voor in de plaats.

Bakker Heiloo

In oktober 1926 opende mevr. J. S. Bakker-Huig een algemene boekhandel in Heiloo. Tot 1948 was er ook een leesbibliotheek aan de zaak verbonden. In de loop der jaren worden verschillende adressen vermeld, maar ik vermoed dat ze allemaal betrekking hebben op één en hetzelfde pand: Rijksstraatweg B 56 (1929), Rijksstraatweg A 270 (1943), Kennemerstraatweg nr. 109 (ook wel kortweg Straatweg nr. 109), Kennemerstraatweg A 270 (huisnummer komt overeen met dat op de Rijksstraatweg). Op de etiketten in mijn verzameling komt de naam van de eigenaar mevr. Bakker-Huig merkwaardig genoeg nooit voor, maar altijd de naam van haar man D. A. Bakker. De zaak was van alle markten thuis. Op enig moment werd onder één dak naast de boekhandel een drogisterij, een foto- en een brillenzaak uitgebaat. De winkel heeft tot ca. 1955 bestaan.

Avis Heiloo

De boekhandelsketen Bruna had tussen ca. 1978 en ca. 1990 ook een vestiging in Heiloo. Verspreid over het land zijn er meer dan 250 Bruna-winkels. In de periode 1978-1986 was P. J Avis franchisenemer. De zaak was gevestigd op het adres Stationsplein nr. 1. Na 1986 worden als franchisenemers nog genoemd I. T. M. Groot-Schouten, C. Th. Groot en H. A. M. Saase.

Vré Heemstede

Toen boekhandel “Batavo” op de Zandvoortselaan nr. 147 in Heemstede in 1974 de deuren sloot, opende Loek (Ludovicus Hendrikus Maria) de Vré op dit adres “Boekhandel De Vré”. Hij specialiseerde zich in buitenlandse, met name Franse boeken. Loek de Vré was ook voorzitter van de Heemsteder Kamer van Ondernemersverenigingen (HKOV). Na surséance van betaling in 1978 werd de zaak in 1979 failliet verklaard.

Termeer Heemstede

Tussen 1930 en 1965 presenteerde Th. A. Termeer zich op het adres Binnenweg nr. 177 in Heemstede weliswaar voornamelijk als speelgoedmagazijn, maar naast o.a. “klederdrachtpoppen, Naether fietsjes en kindersulkys” verkocht de zaak wel degelijk ook school- en schrijfbehoeften en “Daan Hoeksema-artikelen” (bekende illustrator 1e helft 20e eeuw). Eén van de etiketten geeft als adres ook Binnenweg nr. 117, maar dat heb ik verder nergens bevestigd gezien. Termeer gaf ook meerdere ansichtkaarten uit.

Schol Heemstede

D. J. (Dirk) Schol begon rond 1938 met een leesbibliotheek en boekhandel op het adres Adr. van Ostadeplein nr. 4, hoek Jan van Goyenstraat in Heemstede. In 1980 verkocht hij de winkel aan Hans Scheffer en Hans Greidanus die de zaak omtoverden tot “Boekhandel Van Ostade” (hier eerder ter sprake gebracht).

Sas Heemstede

Marinus Sas ging rond 1934 van start met boek- en kunsthandel/leesbibliotheek “Boekenrode” op het adres Zandvoortschelaan nr. 147 in Heemstede. De naam van de zaak refereert aan de op de grens van Heemstede en Aerdenhout gelegen buitenplaats Boekenrode. Na het overlijden van de oprichter in 1955 zette zijn weduwe Clasina Sas-Meyerink de winkel nog kort voort, maar per 1 juli 1956 verkocht zij de zaak aan Wm. S. B. Klooster die hem voortzette als filiaal van de Amsterdamse boek- en kantoorboekhandel “Batavo”.

Pijp Heemstede

De inkoopcombinatie Blz. met als deelnemers zelfstandige boekhandels had/heeft verspreid over het land ca. 80 vestigingen. Naast boeken verkoopt met o.a. kantoor- en hobby-artikelen. Men spreekt ook wel van “gemakswinkels”. Rond het jaar 2000 kende Heemstede een vestiging van deze keten op het adres Raadhuisstraat nr. 30. De zaak was toen eigendom van de vof Teeuwen & Westerhoven, met als firmanten de heer R. M. Roelen en mevr. E. D. M. Roelen-Teeuwen. Op het zelfde adres zit nog steeds een vergelijkbare zaak: “Primera De Pijp”.

Ostade Heemstede

D. J. (Dirk) Schol wordt al in 1932 genoemd als eigenaar van een leesbibliotheek/boekhandel op het adres Adr. van Ostadeplein nr. 4, hoek Jan van Goyenstraat in Heemstede. Hij heeft het lang volgehouden. In 1980 verkocht hij de zaak aan Hans Scheffer en Hans Greidanus, die de winkel voortzetten onder de naam “Boekhandel Van Ostade”. Het winkelpand staat ook wel bekend als “het huis met de klok”. Al binnen 2 jaar openden de nieuwe eigenaren twee filialen, in de Fazantenhof in de Bijlmer en op het Julianapark in Haarlem-noord. In 1984 gingen Scheffer en Greidanus uit elkaar. De vestiging op het Julianapark werd verkocht en Hans Greidanus zette boekhandel Van Ostade samen met zijn partner Lia van den Wijngaard voort. In 2015 sloten zij, na 35 jaar, de deuren.

Mourik Heemstede

Tot eind 1929 was op het adres Bronsteeweg nr. 4a in Heemstede de kantoorboekhandel/leesbibliotheek van B. D. Gimbel gevestigd. De zaak werd toen voorgezet/overgenomen door D. van Mourik (Boek- en Kantoorboekhandel/Leesbibliotheek D. van Mourik”). In 1956, zoals hier eerder vermeld, nam Jacob Blokker, de grondlegger van Boekhandel Blokker, de zaak van Van Mourik over. Blokker bleef in de beginperiode nog wel vermelden “v/h D. van Mourik”.

Jonckbloedt Heemstede

De niet onbemiddelde uit Haarlem afkomstige aannemer C. A. M. Jonckbloedt (1878-1942), die maatschappelijk zeer actief was, o.a. als raadslid/wethouder, was begin jaren ’30 ook betrokken bij de oprichting van de rooms-katholieke leesbibliotheek/leesvereniging St. Joannes in Heemstede. In 1932 kocht hij voor zijn 2 ongehuwde dochters, Rie (Maria Cornelia Gerarda)(1908-1940) en Dinie (Lambertina Johanna Maria) een pand op de Binnenweg nr. 21, waar zij een rooms-katholieke boek- en kantoorboekhandel openden, waar naast school- en schrijfbehoeften, jeugdboeken, etc. uiteraard ook religieuze artikelen werden aangeboden (Boekhandel R & D Jonckbloedt). De uitleenbibliotheek St. Joannes vond eveneens onderdak in dit pand. In 1936 verhuisde de zaak naar de Binnenweg nr. 1. Rie Jonckbloedt overleed in 1940. Toen in 1948 een deel van leesbibliotheek St. Joannes verhuisde naar de nieuw gestichte Openbare Bibliotheek (met rooms-katholieke afdeling) zette Dinie Jonckbloedt met het restant een eigen leesbibliotheek voort. De zaak werd in 1971 opgeheven.

Eijk Heemstede

M. van Eijk’s kantoorboekhandel/leesbibliotheek ging rond 1920 van start op het adres Binnenweg nr. 5, bij de IJzeren Brug in Heemstede. In de jaren ’30 verhuisde de zaak naar de Binnenweg nr. 49, hoek Lindenlaan (later ook wel nr. 49-53, wellicht was deze uitbreiding nodig voor de op het stempel vermelde kantoormeubelen). Vooral de leesbibliotheek trok de aandacht. Met een aanbod van 12.000 boeken in 4 talen was Van Eijk’s bibliotheek één van de grootste van Kennemerland. Klanten konden een knipkaart aanschaffen voor 25 boeken a f. 1,75 mét geluksbon! In 1939 werd P. J. Jansen eigenaar, maar hij handhaafde wel de vertrouwde naam. De zaak hanteerde ook enige tijd de naam Leesbibliotheek “Heemstede”. Gesignaleerd tot ca. 1960.

Daudey Heemstede

Jan Willem Daudey Jr. vestigde zich met een boek- en kantoorboekhandel in 1927 op het adres Valkenburgerstraat nr. 22 in Heemstede. Al vrij snel daarna werd de zaak uitgebreid met een leesbibliotheek-afdeling (ook leesportefeuilles in 4 talen!). Rond 1932 verhuisde de winkel naar de Raadhuisstraat nr. 10. De leesbibliotheek werd in 1955 opgeheven, maar de boekhandel heeft naar alle waarschijnlijkheid nog tot 1968 bestaan.

Boekelier Heemstede

Ook Heemstede kende in de jaren ’90 een vestiging van de franchiseketen “De Boekelier”, en wel op de Binnenweg nr. 167.

Blokker Heemstede

Op 1 juni 1955 begon Jacob Blokker (1932-1995) op de benedenverdieping van het woonhuis van zijn ouders, Bronsteeweg nr. 26 in Heemstede met een boekhandel: “Jac. Blokker’s Boekhandel”. Toen hij in 1956 de uit 1929 daterende boek- en kantoorboekhandel/leesbibliotheek van D. van Mourik kon overnemen op de Bronsteeweg nr. 4a verhuisde hij naar dat adres (in het begin “Jac. Blokker’s Boekhandel, v/h D. van Mourik”). In september 1959 besloot hij de leesbibliotheek op te heffen. Na een grote verbouwing en uitbreiding in 1964 luidde het adres Bronsteeweg nr. 4/4a. C. C. A. M. (Clemens) Hoevenaars, die al sinds mei 1966 bij Blokker in dienst was en daarvoor ervaring had opgedaan bij boekhandel Oomen in Breda en boekhandel Blok in Rotterdam, volgde Jacob Blokker in 1977 op als bedrijfsleider/directeur van Blokker Boek BV. In de jaren ’70 worden er regelmatig kunsttentoonstellingen gehouden in ”Galerie Blokker”, Bronsteeweg nr. 4a. Vanaf 1994 bestierde Clemens Hoevenaars de zaak samen met zijn vrouw, C. C. A. (Tosca) Heyligers (1944-2017). In 1997 verhuisde de winkel naar de Binnenweg nr. 138. In 2006 werd de zaak overgenomen door 2 oud-medewerkers van Boekhandel Kooyker in Leiden, Arno Koek, al vanaf 1985 boekhandelaar, en Willeke van der Meer. Rond 2014 keerde Willeke van der Meer terug naar Leiden, waar ze eigenaar werd van Boekhandel Kooyker. Arno Koek zette daarna de zaak voortvarend voort. De zaak onderscheidt zich o.a. door het met grote regelmaat organiseren van activiteiten, zoals lezingen, boekpresentaties en signeersessies. In 2019 werd de winkel na een grote verbouwing sterk uitgebreid, van 140 naar 270 vierkante meter. Men verbleef toen tijdelijk op het adres Binnenweg nr. 82. Blokker is/was? aangesloten bij de inkoopcombinatie Libris.